OSNOVNE KOMPONENTE RAČUNALA 1. matična ploča, 2. procesor s hladnjakom, 3. memorijski sklopovi, 4. grafička kartica, 5. tvrdi disk, 6. disketna jedinica, 7. kućište 8. miš, 9. tastatura, 10. monitor

DODATNE KOMPONENTE RAČUNALA: 1. CD-ROM pogon 2. zvučna kartica 3. zvučnici 4. modem 5. 3D grafički akcelerator 6. DVD pogon 7. pisač CD-ROM diskova 8. mrežna kartica 9. joystick 10. zip pogon 11. jazz pogon

 

OSNOVNE KOMPONENTE RAČUNALA
(neophodne za ispravan rad računala)

1. MATIČNA PLOČA (motherboard)

- glavna ploča na kojoj se nalazi procesor, memorija i upravljački sklopovi s nizom priključaka za preostale dijelove sustava

2. PROCESOR (CPU - Central Processing Unit)

- "srce" računala
- sastoji se od ARITMETIČKO-LOGIČKE jedinice i UPRAVLJAČKE jedinice
- on obavlja sva računanja i upravlja tokom podataka i redoslijedom izvođenja svih programa
- suvremeni procesori obavljaju i preko 500 milijuna operacija u sekundi (Pentium III, Athlon, G4)
- brzina kojom procesor dohvaća naredbe mjeri se u MHz (megahercima)

3. MEMORIJSKI ČIPOVI (RAM - Random Access Memory i ROM - Read only memory)
- ROM memorija ima trajno zapisan sadržaj, i rabi se za pohranu upravljačkih programa
- RAM ili radna memorija služi za pohranu podataka i programa kojima se računalo koristi tijekom rada
- gašenjem računala sadržaj RAM-a se briše; sadržaj ROM-a se ne briše
- današnje memorije u osobnim računalima mogu imati i 128 MB i brzinu pristupa < 10 ns (10-9 sek.)

4. GRAFIČKA KARTICA (2D video)
- sklop koji digitalni podatak računala pretvara u analogni signal koji prikazuje sliku na zaslonu računala
- o veličini memorije (danas i do 32 MB) na grafičkoj kartici ovisi broj boja koje se mogu prikazati na monitoru, frekvencija osvježavanja slike i razlučivost.

 

5. TVRDI DISK (hard disk)
- uređaj koji se sastoji od nekoliko metalnih ploča na koje se magnetiziranjem dijela površine pohranjuju podaci
- odlikuje se velikim kapacitetom (10 GB i većim) i brzim pristupom podacima (< 10 ms (0,01 sek.) - što je ipak 1.000.000 puta sporije od brzine RAM memorije !!!)
- gašenjem računala ili nestankom struje svi spremljeni podaci ostanu sačuvani

6. DISKETNA JEDINICA (floppy)
- uređaj koji omogućava pisanje programa i podataka na mekane diskove (diskete) i čitanje s njih
- na tankoj savitljivoj ploči nalazi se magnetni sloj na koji se podatak pohranjuje magnetiziranjem
- danas su u uporabi diskete promjera 3,5" i kapaciteta 1,44 MB

7. KUĆIŠTE (case)
- objedinjuje sve najvažnije komponente računala osim tipkovnice, miša i monitora
- sve komponente opskrbljuje električnom energijom

8. MONITOR (ekran, zaslon)
- izlazna jedinica na kojoj računalo prikazuje podatke u čovjeku razumljivom obliku: slovima, slikama, simbolima
- duljina dijagonale je broj kojim iskazujemo njegovu veličinu - 15 inča, 17 inča, 19 inča, 21 inč
- rezolucija je određena brojem točkica koje se mogu prikazati na ekranu - 640x480, 800x600, 1024x768, 1280x1024 - što je veća rezolucija slika je jasnija (oštrija)
- broj boja ovisi o grafičkoj kartici i može iznositi od 16 do 16 milijuna boja

9. TASTATURA (tipkovnica)
- najstarija ulazna jedinica računala
- služi za unos slova, brojeva ili znakova

10. MIŠ (mouse)
- pomicanjem miša po radnoj plohi pomiče se pokazivač miša na monitoru
- pritiskom na lijevu ili desnu tipku miša, ovisno o programu, određujemo djelovanje računala

 

DODATNE KOMPONENTE RAČUNALA
(računalo dobija dodatne mogućnosti)

1. CD-ROM pogon (Compact Disk Read-Only Memory)
- uređaj koji služi za čitanje kompjutorskih i muzičkih kompakt diskova (CD-a)
- CD-i su zapisani tako da je na nekim mjestima reflektirajući sloj površine uništen
- kada se čita CD, mjesto s kojega se laserska zraka odrazi tumači se kao 1, a ako se ne odrazi, tumači se kao 0.
- kapacitet diskova je 640 MB

2. ZVUČNA KARTICA
- proizvodi zvuk na zvučniku
- omogućuje puni doživljaj multimedijskih programa (enciklopedija, rječnika, ...), slušanje
muzičkih CD-a, igara, govorno upravljanje računalom

3. ZVUČNICI
- reproduciraju zvuk proizveden na zvučnoj kartici

4. MODEM (MODulator i DEModulator)
- uređaj koji pretvara (modulira) digitalni podatak iz računala u analogni signal koji se može prenositi telefonskom žicom) i obrnuto
- omogućuje nam spajanje na mrežu svih mreža - Internet; povezivanje 2 ili više udaljena računala; slanje faks poruka preko računala
- današnje brzine prijenosa iznose 28K, 33K, 56K boda - baud (bod) je broj signala prenesenih u 1 sek.

5. 3D GRAFIČKI AKCELERATOR
- grafička kartica koja služi za brzo i kvalitetno crtanje trodimenzionalnih slika i svjetova
- najviše se koristi za 3D igre, neke mogu poslužiti i kod ozbiljnih poslovnih aplikacija

6. DVD pogon (Digital Video Disk ili Digital Versatile Disk)
- uređaj koji omogućuje reprodukciju (čitanje) DVD video diskova
- DVD diskovi su istih dimenzija kao i CD-ROM diskovi no kapacitet im je približno 10 puta veći
- jedan DVD disk može sadržavati kompletan film u visokoj rezoluciji zajedno sa zvukom CD kvalitete

7. PISAČ CD-ROM DISKOVA (CD-Recorder)
- CD pisač tj. uređaj koji služi zapisivanje podataka na kompakt diskove (CD-e)
- podaci se zapisuju tako da se spali dio reflektirajuće površine - jednom spaljeni dio ne može se više popraviti, te se na te diskove može pisati samo jedanput

8. MREŽNA KARTICA
- kartica koja omogućuje slanje, primanje i nadzor podataka koji putuju između računala i mreže
- računalima povezanim u lokalnoj mreži omogućuje zajedničko korištenje printera, modema i diskova, te zajedničko korištenje programa (najčešće video igara)

9. JOYSTICK
- uređaj za stvaranje signala koji uzrokuje pomicanje kursora ili drugog simbola na ekranu
- najviše se koristi za upravljanje video igara

10. ZIP pogon
- uređaj koji čita i zapisuje podatke na izmjenjivu 3.5" ZIP disketu - prijenosnu jedinicu vanjske memorije koja ima približno 100 puta veći kapacitet (100 MB) od obične 3.5" diskete
- značajno je poboljšana sigurnost podataka, brzina pristupa i brzina pisanja/čitanja

11. JAZ pogon
- uređaj koji čita i zapisuje podatke na JAZ izmjenjivi disk - prijenosnu jedinicu vanjske memorije koja ima približno 2000 puta veći kapacitet (2000 MB) od obične 3.5" floppy diskete
- koristi iste krute magnetne ploče kao i klasični tvrdi disk te su i približne brzine

12. Produžni strujni kabel